0112-KDIL2-1.4011.556.2026.2.MBP

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

6 czerwca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 6 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 3 lipca 2026 r. (wpływ 3 lipca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Dnia (…) stycznia 2008 r. zawarła Pani z Bankiem Umowę kredytu hipotecznego dla osób fizycznych waloryzowanego kursem CHF na kwotę (…) PLN na zakup mieszkania.

Kredyt w całości spłaciła Pani we wrześniu 2017 r. W czerwcu 2022 r. wytoczyła Pani pozwem przeciwko bankowi, powództwo dotyczące stwierdzenia nieważności Umowy ze względu na zawarte w niej klauzule abuzywne.

Zgodnie z Wyrokiem Sądu Okręgowego z 08.2025 Sąd podzielił Pani stanowisko i zasądził od banku kwotę (…) CHF wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Powyższa kwota stanowi różnicę pomiędzy wpłaconymi przez Panią ratami kapitałowo-odsetkowymi a wypłaconą kwotą kredytu. Bank wniósł apelację.

Równocześnie przedstawił Pani propozycję zawarcia Ugody. Zgodnym zamiarem stron Ugody ma być pozasądowe, polubowne rozstrzygnięcie sporu między stronami w zakresie wzajemnie przysługujących im roszczeń w sposób definitywny i bez żadnych dalszych roszczeń którejkolwiek strony.

W treści Ugody wykazano, że bank w ramach udzielonego kredytu wypłacił kwotę (…) PLN a Pani spłaciła w ratach kapitałowo-odsetkowych (…) PLN oraz (…) CHF oraz zapłaciła Pani (…) PLN tyt. dodatkowych kosztów niezbędnych do udzielenia kredytu. Po przeliczeniu CHF na PLN po średnim kursie NBP na ustalony przez strony dzień Bank zobowiązuje się do zapłaty różnicy, która stanowić będzie zwrot nadpłaconych środków wraz z częścią uzgodnionych odsetek za nieterminową wypłatę należności.

Jednocześnie z zawarciem Ugody zobowiązana będzie Pani do złożenia do Sądu Okręgowego pisma z cofnięciem pozwu i zrzeczenia się roszczenia.

W wyniku zawarcia ugody bank zwróci Pani środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Panią (pomniejszone o wartość udostępnionego kredytu).

Będzie to zwrot środków, które zostały wpłacone przez Panią do banku tytułem spłaty kredytu, odsetek (rat kapitałowo -odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem, które w wyniku zawarcia ugody stały się nienależne bankowi.

Pytanie

Czy w związku z zawarciem Ugody z Bankiem mającej na celu zakończenie sporu na tle Umowy kredytowej, otrzymana przez kredytobiorcę kwota i odsetki za zwłokę w zapłacie będą stanowiły przychód podatkowy w rozumieniu art. 11 Ustawy PIT i czy w związku z tym po stronie kredytobiorcy powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie, w związku z zawarciem Ugody mającej na celu, zakończenie sporu na tle Umowy otrzymana przez kredytobiorcę kwota nie będzie stanowić przychodu podatkowego w rozumieniu art.11 Ustawy PIT, a tym samym nie powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zwrot środków od banku nie generuje przychodu, gdyż jest to jedynie zwrot nadpłaconej kwoty jako pobranej nienależnie w związku z zawarciem w Umowie kredytu hipotecznego klauzul abuzywnych. Poza tym kredyt przeznaczony był na cele mieszkaniowe co zgodnie z rozporządzeniem MF z dnia 17 listopada 2025 r. korzysta ze zwolnienia podatkowego.

Jeżeli chodzi o odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie to zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95 b Ustawy PIT skoro kwota roszczenia nie podlega opodatkowaniu to odsetki również są z niego zwolnione. Podsumowując otrzymany od banku zwrot nadpłaconych środków wraz z ustawowymi odsetkami za zwłokę w zapłacie nie podlega opodatkowaniu, gdyż nie stanowi żadnej dodatkowej korzyści a jedynie prowadzi do wzajemnego zwrotu świadczeń.

Ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego tylko strony czynią sobie wzajemnie ustępstwa w celu uchylenia niepewności co do roszczeń by uchylić spór istniejący między stronami.

Poza tym w paragrafie 4 Ugody Bank informuje Panią, że wystąpił do Dyrektora KIS o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej, który potwierdził, że po stronie klienta (Pani) nie powstaje przychód podatkowy w związku z czym bank nie wystawia PIT-11.

Ze względu na to, że jest to interpretacja indywidualna i bank nie chce Pani jej udostępnić występuje Pani osobiście o taką interpretację.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.

Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38 ze zm.).

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytu są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

Wobec powyższego, skoro – jak wskazała Pani –bank zwróci środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Panią (pomniejszone o wartość udostępnionego kredytu) i będzie to zwrot środków, które zostały wpłacone przez Panią do banku tytułem spłaty kredytu, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem, które w wyniku zawarcia ugody stały się nienależne bankowi, to otrzymanie tych środków nie spowoduje po Pani stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. W konsekwencji pieniądze te nie są Pani przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie skutkuje po Pani stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.

W złożonym wniosku Pani wątpliwości dotyczą również kwestii opodatkowania wypłaconych przez bank odsetek za opóźnienie.

Wyjaśniam zatem, że instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 i § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.

Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach w odniesieniu do odsetek możliwość zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje tylko wówczas, gdy przepis ww. ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.

Ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105) do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wprowadzono art. 21 ust. 1 pkt 95b, który ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2021 r.

Zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy:

Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które spełniają równocześnie dwa warunki:

1. są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,

2. świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.

Wypłacone Pani odsetki za opóźnienie, dotyczą świadczeń zwrotnych niestanowiących przychód, a więc niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Oznacza to, że odsetki te podlegają zwolnieniu od opodatkowania na podstawie wyżej zacytowanego art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Końcowo wskazuję, że ponieważ wskazane przez Panią we własnym stanowisku, rozporządzenie Ministra Finansów dotyczy umorzonych kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe – a więc kwestii, której nie dotyczy Pani wniosek – nie znajdzie zastosowania w Pani sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1. z zastosowaniem art. 119a;

2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3. z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.