0111-KDIB2-3.4014.268.2026.4.LM

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

27 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 21 maja 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umów pożyczek. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - 1 lipca 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego

(...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) jest osobą prawną prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie następujących obszarów:

- działalność z zakresu kupna i sprzedaży nieruchomości na własny rachunek;

- wynajmu i zarządzania nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi;

- pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.

Ewidencja księgowa spółki prowadzona jest w formie pełnej księgowości. Wnioskodawca (dalej również jako: „Spółka”) jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

W okresie od (...) r. do (...) r. Wnioskodawcy zostały udzielone pożyczki pieniężne w formie aktów notarialnych zawartych przed notariuszem (sześć pożyczek pieniężnych).

I tak: (...) i (...) jako przedsiębiorcy i jedyni wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą: (...) spółka cywilna z siedzibą w (...) (NIP spółki: (...), REGON: (...)) udzieliła Wnioskodawcy, tj. (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (NIP spółki: (...), REGON: (...)) pożyczki pieniężne, które zostały udzielone z oprocentowaniem odpowiadającym warunkom rynkowym.

Pożyczki te zostały zrealizowane w formie przelewów bankowych i Wnioskodawca jest zobowiązany do zwrotu kwoty głównej oraz należnych odsetek. Pożyczki pieniężne zostały udzielone Wnioskodawcy ze względu na konieczność finansowania kosztów bieżącej działalności gospodarczej Spółki.

Od początku prowadzenia działalności zarówno pożyczkodawca jak i pożyczkobiorca są czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług oraz są podmiotami powiązanymi w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług - występują pomiędzy nimi powiązania osobowe.

Od przedmiotowych umów pożyczek został pobrany przez notariusza podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 0,5% wartości każdej z udzielonych pożyczek zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że otrzymane przez Wnioskodawcę pożyczki pieniężne korzystały ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług. W przyszłości umowy pożyczek będą zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zgodnie z uregulowaniami wynikającymi z ustawy o podatku od towarów i usług w myśl art 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług: „zwalnia się od podatku usługi udzielenia kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytobiorcę lub pożyczkodawcę”.

Pytania

1. Czy otrzymane przez Państwa pożyczki pieniężne korzystały ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług?

2. Jeżeli pożyczki pieniężne korzystały ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług to czy ma zastosowanie art. 2 pkt. 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, co oznacza, że z tytułu zawarcia ww. umów pożyczek nie ciąży na Państwu jako pożyczkobiorcy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych?

3. Czy w sytuacji przyszłych zdarzeń - umów pożyczek pomiędzy tymi samymi podmiotami gospodarczymi notariusz powinien pobierać podatek od czynności cywilnoprawnych?

Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych

Ad 2.

Państwa zdaniem, jeżeli pożyczki pieniężne korzystały ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług to ma zastosowanie art. 2 pkt. 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, co oznacza, że z tytułu zawarcia ww. umów pożyczek nie ciąży na Państwu jako pożyczkobiorcy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych i koszty poniesione z tytułu tego podatku są bezzasadne oraz podlegają zwrotowi. Podstawę do wyżej wymienionego wyłączenia może stanowić między innymi fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

Ad 3.

Państwa zdaniem, jeżeli pożyczki pieniężne będą korzystały ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług to ma zastosowanie art. 2 pkt. 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, co oznacza, że z tytułu zawarcia przyszłych umów pożyczek nie będzie ciążył na Państwu jako pożyczkobiorcy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych i notariusz nie powinien pobierać podatku od tych czynności w wysokości 0,5% wartości pożyczki.

Z uwagi na zakres tej interpretacji, przywołałem powyżej tylko tę część Państwa stanowiska, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191):

Podatkowi podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ponieważ w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tj. Dz.U. z 2026 r. poz. 795).

Zgodnie z art. 720 § 1 ww. Kodeksu:

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

W myśl art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży - przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego - na biorącym pożyczkę lub przechowawcy.

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Podstawę opodatkowania stanowi - przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego - kwota lub wartość pożyczki albo depozytu, a w przypadku umowy określającej, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy - kwota każdorazowej wypłaty środków pieniężnych.

Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:

Stawka podatku wynosi od umowy pożyczki oraz depozytu nieprawidłowego - 0,5%, z zastrzeżeniem ust. 5.

W myśl art. 10 ust. 2 cyt. ustawy:

Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego.

Na podstawie przywołanych wyżej regulacji prawnych należy stwierdzić, że umowy pożyczki podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,

b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z treści art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności, z tytułu tej czynności, jest z tego podatku zwolniona (z wyjątkami w ustawie wskazanymi).

Zgodnie z art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2025 r. poz. 775, 894, 896, 1203, 1541 i 1811) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich

Z przedstawionego opisu wynika, że Spółka cywilna (pożyczkodawca) udzieliła Państwu (spółce z o.o.) pożyczki pieniężne, które zostały udzielone z oprocentowaniem odpowiadającym warunkom rynkowym. Zarówno pożyczkodawca jak i Państwo (pożyczkobiorca) są czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług oraz są podmiotami powiązanymi w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. W okresie od (...) r. do (...) r. zostały udzielone Państwu pożyczki pieniężne w formie aktów notarialnych zawartych przed notariuszem (sześć pożyczek pieniężnych). Od przedmiotowych umów pożyczek został pobrany przez notariusza podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 0,5% wartości każdej z udzielonych pożyczek. W przyszłości planują Państwo zaciągnąć kolejne pożyczki, które będą zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług.

Jakkolwiek zapytanie Państwa dotyczy opodatkowania umów pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia, czy transakcje te podlegają regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tych czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z interpretacji indywidualnej znak: 0111-KDIB3-1.4012.436.2026.3.WN w zakresie podatku od towarów i usług wynika, że wskazane we wniosku czynności udzielenia Państwu (spółce z o.o.) odpłatnych pożyczek pieniężnych przez Pożyczkodawcę (Spółkę cywilną), stanowią odpłatne świadczenie usług w myśl art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. Z uwagi na to, że usługi te mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług jako wymienione wprost w tym przepisie - usługi udzielenia pożyczek na Państwa rzecz korzystają ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie przepisu art. 43 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy. Powyższe zwolnienie ma zastosowanie pod warunkiem, że dla tych czynności Pożyczkodawca (Spółka cywilna) nie wybierze opcji opodatkowania zgodnie i na warunkach zawartych w art. 43 ust. 22 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zatem, skoro opisane we wniosku pożyczki podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i jednocześnie korzystały ze zwolnienia od tego podatku, to w opisanej sytuacji zastosowanie znajdzie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Tym samym nie ciążył na Państwu obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia ww. umów pożyczek.

W myśl art. 72 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.):

Za nadpłatę uważa się kwotę podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej.

Zgodnie z art. 75 § 1 cyt. ustawy:

Jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku.

Reasumując, skoro nie byli Państwo zobowiązani do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu opisanych we wniosku umów pożyczek, to kwota zapłaconego podatku od czynności cywilnoprawnych uiszczona została nienależnie, a zatem w sprawie wystąpiła nadpłata, o której stwierdzenie mogą się Państwo ubiegać.

Należy się także zgodzić z Państwem, że również do przyszłych pożyczek, które - jak Państwo wskazali - będą korzystały ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług znajdzie zastosowanie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zatem notariusz nie powinien pobrać podatku od czynności cywilnoprawnych od opisanych umów pożyczek.

Tym samym Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Ta interpretacja stanowi ocenę Państwa stanowiska wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od towarów i usług wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie - interpretacja znak: 0111-KDIB3-1.4012.436.2026.3.WN.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1. z zastosowaniem art. 119a;

2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3. z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.